MAHKEMESİ\t:.... Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
HÜKÜM\t: Yeniden esas hakkında hüküm kurulması
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Borusan Loj. Dağ. Depolama Taş. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı Akpa Tekstil İhracat Pazarlama A.Ş.'nin Türkiye'den Almanya'daki alıcısına gönderdiği 5 palet muhteviyatı 82 koli, net 2.041,72 kilogram (kg), brüt 2.320 kg karbon elyaf emtiası nakliyesinin davacı tarafından sigortalandığını, söz konusu emtianın Türkiye'den Almanya'ya kadar karayolu ile taşınması işini davalı Borusan Lojistik'in üstlendiğini, diğer davalının ise fiili taşıyıcı/alt taşıyıcı olduğunu, taşıma konusu emtiaların 11.11.2014 tarihinde alıcının Almanya'daki adresine ulaştığında hasarlı olması sebebiyle alıcı tarafından kabul edilmediğini, bu nedenle teslimatın gerçekleşmediğini, ekspertiz raporu ile belirlenen 28.692,45 euro sigorta tazminatının 01.10.2015 tarihinde sigortalıya ödendiğini, davacının sigortalının haklarına bu şekilde halef olduğunu, sigortalıya ödenen zarar bedelinin rücu edilmesi amacıyla davalılara yönelik genel haciz yolu ile takip başlatıldığını, ancak davalıların haksız olarak takibe itiraz ettiklerini ileri sürerek davalıların itirazının iptaline, takibin devamına ve davalılar aleyhine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı Borusan Loj. Dağ. Depolama Taş. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; süresinde ihbarda bulunulmadığını, dava konusu zararın sigorta teminatı kapsamında olmadığını, taşımanın müvekkili tarafından gerçekleştirilmediğini, bu nedenle hasardan sorumlu tutulamayacağını, taşıyıcının kusurunun olmadığını, yükleme ve istiflemenin gönderici tarafından yapılması nedeniyle gönderenin müterafik kusurunun da dikkate alınması gerektiğini, zarar iddiasının ispata muhtaç olduğunu, talep edilen zarar tutarının fahiş olduğunu, talep edilen faiz tutarının haksız olduğunu, ayrıca alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin de reddinin gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
2.Davalı Gökdeniz Uluslararası Taşımacılık ve Dış Ticaret Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, süresinde yapılmış bir ihbarın olmadığını, oluşan zararın ve bu zararın sigorta teminatı kapsamında olduğunun ispatlanmasının gerektiğini, dosya kapsamında yer alan CMR belgesi de dahil olmak üzere tüm belgelerde iddia edilen hasar olayına ilişkin resmi bir tutanağın bulunmadığını, Bulgaristan gümrüğünde yapılan kontrolde araçtan tahliye edilen emtianın gelişigüzel açılarak kontrol edilmesi sonucu kaçınılmazlık faktörü nedeniyle müvekkilinin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, müvekkilinin taşıma dışında yükleme, istifleme veya boşaltma gibi bir faaliyeti olmamakla birlikte kusurunun da bulunmadığını, davacının icra inkar tazminatı talebinin de reddinin gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı taşıyıcılar tarafından ambalaj yetersizliği, yükleme ve istif hatasına ilişkin herhangi bir çekince konulmadığı, artık ambalaj yetersizliği, yükleme ve istif hatasının hasara sebep olduğunu davalıların ispatla yükümlü olduğu, davalılar tarafından buna ilişkin herhangi bir delilin ibraz edilmediği, alınan bilirkişi raporunda da hasar sebebinin ambalaj yetersizliği olmadığının belirtildiği, davalıların sorumlu olduğu bedelin ise CMR Konvansiyonu'nun 23 ve 25 inci maddeleri gereğince 97.065,60 TL olarak hesaplandığı, faizin icra takip tarihinden itibaren yürütülmesine hükmedildiği ve alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, takip dosyasına yönelik itirazların kısmen iptaline, takibin 97.065,60 TL asıl alacak üzerinden devamına, icra inkar tazminatı talebinin reddine, takip tarihinden itibaren 97.065,60 TL asıl alacağa işleyecek ve avans esasına göre hesaplanacak temerrüt faizinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalılar lehine hükmedilen vekâlet ücretine ve icra inkar tazminatı taleplerinin reddine ilişkin kararların doğru olmadığını belirterek taleplerinin reddine ilişkin kararın kaldırılarak taleplerinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.
2. Davalı Gökdeniz Uluslararası Taşımacılık ve Dış Ticaret Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin kusurunun bulunmadığını belirterek kararın kaldırılıp davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
3. Davalı Borusan Loj. Dağ. Depolama Taş. ve Tic. A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının talebinin zamanaşımına uğradığını, dava konusu malların istifine ilişkin atıfta bulunan mailler ve raporların bulunduğunu, dava dışı sigortalı tarafından istifin doğru yapılmadığının açık olduğunu, bilirkişilerce müvekkiline kusur yüklenmesinin hatalı olduğunu, CMR Konvansiyonu uyarınca istifin yanlış yapılması sonucu ortaya çıkan zarardan taşıyıcının sorumluluğunun bulunmadığını, gümrük memurları tarafından tutulan tutanakta, tamamı indirilip geri yüklenen mallara maddi manevi bir zararın verilmediğinin belirtildiği, işbu tutanakta şoförün imzasının bulunduğunu, şoförün emtianın yeniden yüklenmesine müdahale etme imkanının olmadığını, müvekkilinin sözleşmesel veya CMR Konvansiyonu uyarınca ambalajlama, yükleme ve istiflemeden dolayı herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, buna rağmen müvekkilinin yüke nezaret yükümlüğüne aykırı davrandığı iddiasıyla %100 oranında kusurlu olduğuna kanaat getirildiğini, oluşan hasarın ambalaj kifayetsizliği ve tertipleme hatasından kaynaklanıp kaynaklanmadığı, malın teslim şekline göre risk sorumluluğunun alıcıda mı satıcıda mı olduğu hususlarının sigorta hukuk bilirkişinin ekleneceği yeni bir bilirkişi heyetinden alınacak rapor içerisinde değerlendirilmesi gerektiğini, kârlı fatura fiyatından zarar hesaplaması yapılmasına yönelik değerlendirmenin de kabulünün mümkün olmadığını, gerçek zarar miktarının hesaplanması gerektiğini belirterek kararın kaldırılıp davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tespit edilen hasar bedelinin sorumluluk sınırı altında kaldığı, ancak hasara uğrayan emtia bedelinin 2.500,00 euro sovtaj indirimi sonucunda 26.084,05 euro olduğu, davacı tarafından davadışı sigortalı ile arasında imzalanan sigorta sözleşmesi gereği ödenen 2.608,40 euronun davalılardan talep edilmesinin mümkün olmadığı, davacının talep edilebileceği gerçek zarar tutarının 26.084,05 euro olduğu ve TL karşılığının ise 89.395,25 TL olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmünün kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davanın kısmen kabulüne, davalıların icra takibine yönelik itirazlarının kısmen iptali ile tahsilde tekerrür olmamak üzere takibin 89.395,25 TL asıl alacak üzerinden ve bu tutara takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, koşulları oluşmadığından davacının icra inkar tazminatı isteminin reddine karar verilmiştir.\t
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Borusan Loj. Dağ. Depolama Taş. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Borusan Loj. Dağ. Depolama Taş. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacı sigortacı tarafından dava dışı sigortalıya ödenen tazminatın davalılardan rücuen tahsili davasında, davalıların bu tazminattan sorumlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
\t
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472 nci maddesinin birinci fıkrası, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 nci maddesi.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Borusan Loj. Dağ. Depolama Taş. ve Tic. A.Ş. vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
27.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.